เราจะเชื่อสิ่งที่ตาเห็นได้แค่ไหน…ว่าคือความเป็นจริงทั้งหมด?
เมื่อบ่อยครั้งที่สมองของเราถูกหลอกให้สนใจแต่สิ่งที่อยู่ตรงหน้า จนมองไม่เห็นภาพรวมของปัญหา
เพราะ “สิ่งที่คุณมองเห็น ไม่เท่ากับสิ่งที่กำลังเกิดขึ้น”
วันนี้ขอหยิบงานชิ้นนึงที่น่าสนใจอย่าง Selective Attention Test
เมื่อปี 1970 นักจิตวิทยาชาวอเมริกันอย่าง "อุลริค ไนส์เซอร์" (Ulric Neisser)
ได้ออกแบบการทดลองหนึ่งขึ้นมาเพื่อศึกษาเรื่องการมองแต่สิ่งที่สนใจ (Selective Looking) ขึ้นมา
โดยปรากฏเป็นภาพคนกลุ่มหนึ่งยืนเล่นรับ-ส่งลูกบอลกันไปเรื่อยๆ และมีคำสั่งให้อาสาสมัครนับจำนวนครั้งที่ 'เสื้อสีขาว' ส่งลูกบอล
ผลคือ อาสาสมัครสามารถทำหน้าที่ของเขาได้ดี นับจำนวนครั้งได้อย่างครบถ้วนโดยไม่ได้สนใจว่ามีสิ่งแปลกปลอมอย่าง คนชุดดำถือร่ม เดินตัดผ่านกลุ่มคนไป
เพราะ อาสาสมัครกำลังจดจ่ออยู่กับคนเสื้อขาวเท่านั้น...
ต่อมาเมื่อปี 1999 กลุ่มศาสตราจารย์สาขาจิตวิทยา มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด อย่างแดเนียล ไซมอนส์ (Daniel Simons) และ คริสโตเฟอร์ ซาบริส (Christopher Chabris) ก็ได้สร้างการทดลองขึ้นมาอีกครั้ง โดยเปลี่ยนคนชุดดำถือร่ม เป็นหัวหน้าอาร์ท เอ้ย กอริล่าเดินเข้าไปแทน
ผลการทดลองปรากฏว่าไม่เปลี่ยนแปลง ไม่มีใครสังเกตุเห็นกอริล่านั้น... ไม่มีใครรุ้ว่ามีกอริล่าอยู่ในนั้นด้วยซ้ำ
ปรากฏการณ์นี้จึงถูกขนานนามว่า The Invisible Gorilla หรือ ปรากฏการณ์ กอริล่าล่องหน
จึงสะท้อนได้ว่า เมื่อคนเรากำลังจดจ่ออยู่กับเรื่องบางเรื่อง จะทำให้ละเลยสิ่งอื่นไปโดยอัตโนมัติและมักสรุปเอาเองว่าสิ่งๆนั้น ไม่ได้มีอยู่จริง
จนกว่าจะมีคนทักท้วงและแสดงหลักฐาน... จนปฏิเสธไม่ได้
ก็เหมือนกับเรื่อง ฮ ยิงเด็ก กับ เหตุความไม่สงบในช่วงที่ผ่านมา
ทั้งสื่อและสังคมกำลังถูกหลอกให้ไปจดจ่ออยู่กับมันอยู่หรือเปล่า ก็คงไม่ทราบได้
สุดท้ายก็หวังอยู่ที่ วิจารณญาณของทุกท่านจะนำทาง